PETROL ARAMA JEOFİZİK

Sismik Özellikler Petrol arama amacıyla kullanılan rezistivite (özgül direnç) cihazları, yeraltındaki kayaçların elektrik akımına karşı gösterdiği direnci ölçen jeofizik ekipmanlardır. Hidrokarbon (petrol ve doğal gaz) birikintileri düşük iletkenliğe sahip olduklarından, bu cihazlar yeraltındaki uygun jeolojik yapıların haritalandırılmasında yardımcı bir veri kaynağı olarak tercih edilir.

Temel Özellikleri ve Teknolojiler

Çoklu Elektrot (Multielektrot) Sistemler: Toprağa belirli aralıklarla çakılan elektrotlar vasıtasıyla akım verilir ve 2 boyutlu/3 boyutlu kesitler (Rezistivite Tomografisi) elde edilir

Derin Elektriksel Sondaj (DES): Özellikle derin havzalardaki formasyonları incelemek için yeraltına yüksek akımlar göndererek derin yapısal birimlerin elektriksel profilini çıkarır.

IP (İndüklenmiş Polarizasyon) Özelliği: Rezistivite cihazları genellikle sahada IP ölçümleri ile birlikte kullanılır. Bu yöntem, kayaçların elektrik enerjisini depolama kapasitesini ölçerek gözeneklilik ve kil/mineral dağılımı hakkında bilgi verir.

Manyetotellürik (MT) Cihazlar: Çok daha derinlerden (petrolün ana kayasının bulunduğu kilometrelerce alt katmanlardan) veri almak için doğal elektromanyetik alanları ölçen sistemlerdir.

Sismik özellikler, belirli jeolojik, fiziksel veya rezervuar özelliklerini vurgulamak için orijinal sismik verilerin matematiksel manipülasyonuyla hesaplanır . Bir veya daha fazla sismik izinin şeklini veya diğer özelliklerini ve bunların belirli zaman aralıklarındaki korelasyonunu değerlendirirler. Yansıma verilerinden hesaplanan sismik özellikler çeşitli fiziksel olaylara dayanır. Sismik dalgaların yer katmanlarından yayılması sırasında , genlik, frekans, faz ve hız gibi dalga özellikleri önemli ölçüde değişir. Sismik özellikler, sismik verilerden hesaplanan belirli geometrik, kinematik, dinamik veya istatistiksel özelliklerin miktarlarını sağlar. Sismik dalgalardaki bu değişiklikler , yayıldıkları yer altındaki kayaların fiziksel özelliklerinin izlerini verir.

Aşağıda iki kuyu konumunu birbirine bağlayan, öznitelik işlenmiş bir sismik hat (bu durumda, kalibre edilmiş empedans) gösterilmektedir. Soldaki kuyuda gözeneklilik (ve petrol) vardır; sağdaki kuyuda gözeneklilik yoktur. Siyah yansıma döngüsü—Bir çukur—üst Smackover ile ilişkilidir; solda, sağdaki kadar siyah veya negatif değildir ve ayrıca solda, sağa doğru kaybolan ince bir beyaz aralık vardır. Bunlar, yüksek/düşük gözeneklilikle ilgili olabilecek ince farklılıklardır. Bunları yalnızca genlik gözlemleriyle görsel olarak kullanmak zor olurdu, ancak sismik öznitelikler bunu nispeten kolaylaştırır. Sismik özniteliğin (tutarlılık ve birkaç diğer özniteliğin kombinasyonu) başka bir örneği, yapısal ve stratigrafik unsurların vurgulandığı gösterilmektedir.

Farklı sismik özelliklerin eş zamanlı analizi zordur. SOM ve üretken topografik haritalama (GTM) gibi denetimsiz sınıflandırma veya kümeleme, sismik verileri farklı sismik fasiyeslere ayırmaya yardımcı olabilirken

SOM, denetimsiz sınıflandırmanın yaygın olarak kullanılan yöntemlerinden biridir. SOM, topolojiyi koruyarak verileri daha düşük boyutlu bir alana (2D) yansıtır. Genellikle, SOM çıktıları iki SOM yansıtılmış hacimdir. Bu iki hacmi çapraz olarak çizeriz ve uygun bir renk ölçeği uygulayarak fasiyes sınıflandırma görüntümüzü elde ederiz . SOM’a benzer şekilde, GTM de farklı fasiyesleri bulmak için çapraz çizilen iki gizli alan hacmi oluşturur. Fark, yüksek boyutlu verileri 2D alana dönüştürme algoritmasında yatmaktadır; SOM, rastgele seçilen vektöre en yakın prototip vektörü ararken, GTM model parametre tahmini için olasılığa dayalı beklenti-maksimizasyon algoritmasını kullanır.